سابقه و هدف: بيماری تالاسمی يکی از شايع ترين بيماريهای ارثی کشور ماست. لذا استفاده از بهترين روشهای آزمايشگاهی برای غربالگری زوجين از نظر افزايش سطح خونی HbA2 حائز اهميت و ضروری است. هدف از اين مطالعه مقايسه کارآيی روش کروماتوگرافی تعويض کاتيونی دستگاه HbGold با روش مرجع يا استاندارد طلايی ميکروکروماتوگرافی ميباشد.
مواد و روش ها: اين تحقيق به روش کارآزمايی بالينی تشخيصی بر روی 321 نمونه خون EDTA که به طور تصادفی بر مبنای نتايج آزمونهای RDW-CBC به عنوان فرد سالم يا ناقل بتاتالاسمی شناسايی و تفکيک شده بودند، انجام گرفت. مؤلفههای عملکردی هر دو متد از جمله عدم دقت، عدم صحت و حداکثر خطای مجاز آناليتيک روش کروماتوگرافی تعويض کاتيونی HbGold با روش استاندارد طلايی ميکروکروماتوگرافی مورد مقايسه قرار گرفت.
يافته ها: نتايج نشان ميدهد که عدم دقت و عدم صحت روش HbGold از حد مجاز تعريف شده کم تر است. خطای سيستماتيک و خطای رندوم اين متد به ترتيب 4/2 و 5/2% بود. و خطای مجاز کلی آناليتيک 9/4% ميباشد که هر سه مؤلفه در دامنه قابل قبول است. عملکرد اين متد 2/3 سيگما بوده و در محدوده مارژينال است و دامنه مرجع آن 18/3-62/1% ميباشد.
نتيجه گيری: نقطه عملکرد دستگاه HbGold در مقايسه با روش استاندارد طلايی در سطح پايينتر يعنی سطح مارژينال قرار دارد. لذا استفاده از اين متد نيازمند به کار گرفتن ضوابط کنترلی چند قانونی و چندسطحی است تا با حفظ احتمال رد کاذب جواب به ميزان کم تر از 3% احتمال شناسايی خطاهای واقعی را در محدوده بيش از 90% تنظيم نمايد. وجود دامنه پنجره به ميزان 32/0 در روش HbGold امکان تفکيک بهتر افراد سالم و ناقلين بتاتالاسمی را در مقايسه با روش مرجع فراهم ميآورد.
دکتر پيمان محمدی تربتی ، دکتر نازيلا رستگار راد ، مقايسه ی نتايج سنجش سطح خونی هموگلوبين A2 به روش کروماتوگرافی تعويض کاتيونی دستگاه HbGold با روش مرجع ميکروکروماتوگرافی نشريه پژوهنده، 1386; 12 (4) :329-338