سابقه و هدف: با وجود اينکه عفونت مزمن با ويروس هپاتيتB يک معضل بزرگ بهداشتی در جهان و به خصوص کشور ما می باشد و مرگ و مير ناشی از عوارض آن نظير سيروز و هپاتوسلولار کارسينوما بسيار بالاست، در حال حاضر تنها راه تخمين ميزان التهاب و فيبروز کبد بيوپسی است. مقالات محدودی به بررسی آنزيمهای کبدی به عنوان يک شاخص برای تخمين التهاب و فيبروز کبد پرداخته اند که نتايج آنها متناقض می باشد. ما بر آن شديم که در طی 10 سال در بيمارستانهای وابسته به دانشگاه علوم پزشکی شيراز همبستگی بين التهاب و فيبروز کبد را با ميزان آنزيمهای کبدی در مبتلايان به هپاتيتB مزمن بررسی کنيم. مواد و روش ها: تحقيق به روش مطالعه داده های موجود صورت گرفت. کليه افرادی که با تشخيص هپاتيتB دارای بيوپسی بودند و نيز در پرونده آنان وضعيت آنزيمی مشخص بود وارد مطالعه شدند. لازم به ذکر است که فيبروز و التهاب در کبد با دو روش مختلف Sheuer و Ishak توسط يک پاتولوژيست و بدون اطلاع از ميزان آنزيمها بررسی شدند. در ضمن بيمارانی که هر نوع بيماری علاوه بر هپاتيت مزمن داشته اند، از مطالعه حذف گرديدند. يافته ها: در اين مدت، بررسی روی 139 نمونه بيوپسی کبد انجام شد که 42 بيمار به علل مختلف مثل بيماريهای همراه، مصرف اينترفرون و … از مطالعه حذف شدند. در 97 بيمار باقی مانده، ميانگين سنی افراد 35.9 (15-66) سال بود. 57 بيمار (58.7%) مرد و 40 نفر(41.3%) زن بوده اند. ميانگين فاصله زمانی بررسی ميزان آنزيمهای کبدی با بيوپسی 4.2 روز بود. بيلی روبين توتال و ALT با ميزان درگيری التهابی کبد ارتباط معنی دار داشتند(p<0.0005) . ميزان التهاب با نسبت AST/ALT ارتباط معنی دار ولی معکوس داشت(p<0.01) . فيبروز کبدی باALT ، بيلی روبين توتال و گلوبولين ارتباط مستقيم و معنی دار داشت. نتيجه گيری و توصيه ها: با توجه به مطالعه حاضر هنوز بهترين روش برای تخمين التهاب و فيبروز کبد بيوپسی می باشد چرا که ارتباط آنزيمها و شاخصهای کبدی با التهاب و فيبروز کبد از نظر آماری چندان قوی نمی باشد. يعنی در کل امکان پيش بينی دقيق ميزان التهاب و فيبروز کبد براساس سطوح آنزيمها مقدور نمی باشد.
گرامی زاده بيتا ، آذرپيرا نگار ، معينی سيدرضا ، بررسی ميزان همبستگی آنزيم های کبد با التهاب و فيبروز کبد در مبتلايان به هپاتيت B مزمن در مراجعين به بيمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی شيراز، 78-1368 نشريه پژوهنده، 1381; 7 (1) :9-15